تکنولوژی نقش مهمی در زندگی روزمره انسانها دارد و در حوزههای مختلف از جمله کسب و کار، انجام بسیاری از فرآیندها را تسهیل کرده است. با پیشرفت تکنولوژی و ظهور هوش مصنوعی، راههای جدیدی برای مدیریت منابع انسانی به وجود آمده و اکنون میتوان بسیاری از امور را با کمک هوش مصنوعی با کیفیت و سرعت بیشتری انجام داد. در ادامه، به تأثیر هوش مصنوعی در مدیریت منابع انسانی میپردازیم و مزایا و نکات مهم استفاده از آن را مرور میکنیم.
هوش مصنوعی چیست؟

هوش مصنوعی (Artificial Intelligence یا AI) به توانایی ماشینها برای انجام وظایفی مانند یادگیری، استدلال و حل مسئله اشاره دارد که معمولا نیازمند هوش انسانی هستند. در واقع، هوش مصنوعی هوشی است که توسط سیستمهای کامپیوتری به وجود آمده و این روزها در حوزه کسب و کار، کاربردهای متنوعی دارد. هوش مصنوعی در مدیریت منابع انسانی، به منظور خودکارسازی و بهینهسازی فرآیندهای گوناگون مرتبط با جذب، استخدام و حفظ نیروی کار استفاده میشود.
هوش مصنوعی میتواند با تحلیل رزومهها، بهترین گزینهها برای یک موقعیت شغلی را شناسایی کند. از آن در ارزیابی عملکرد کارکنان و ارائه آموزشهای شخصیسازیشده نیز استفاده میشود. علاوه بر این، هوش مصنوعی قادر است ریزش نیرو را پیشبینی کرده و عوامل مؤثر در آن را شناسایی کند.
اگر به مشاغل مرتبط با حوزه منابع انسانی علاقهمند هستید، میتوانید برای مشاهده آگهیهای مربوط به استخدام مدیر اداری و منابع انسانی در شرکت های دارویی، روی لینک کلیک کنید.
تأثیر هوش مصنوعی در فرآیندهای مرتبط با منابع انسانی؛ حال و آینده
در ادامه فهرستی از فرآیندهای منابع انسانی آورده شده که میتوانند به کمک هوش مصنوعی بهبود یابند. با بهرهبرداری موفقیتآمیز از هوش مصنوعی، این فرآیندها میتوانند به شکل موثرتر و سریعتری انجام شوند.
جذب و استخدام
فرآیند جذب و استخدام، از اولین مراحل ایجاد یک کسب و کار است. یکی از مهمترین تأثیرات هوش مصنوعی در مدیریت منابع انسانی، در حوزه استخدام صورت میگیرد. یک کارمند منابع انسانی برای انجام تمام مراحل فرآیند استخدام ممکن است بیشتر از ۱۰۰ ساعت زمان صرف کند، اما هوش مصنوعی میتواند ساعات مورد نیاز برای انجام این اقدامات را کاهش بدهد.
هوش مصنوعی میتواند اغلب مراحل ابتدایی استخدام، از جمله برقراری ارتباط با کارجویان، مطالعه رزومهها، زمانبندی مصاحبه و حتی ارزیابی میزان شایستگی کارجویان برای هر موقعیت شغلی را بصورت خودکار و با سرعت زیاد انجام دهد. استفاده از هوش مصنوعی در این زمینه، به تیم منابع انسانی این امکان را میدهد که تمرکز خود را به سوی زمینههای دیگری همچون مشارکت کارکنان، مدیریت منابع، قدردانی از کارمندان، در نظر گرفتن پاداش و… منعطف کنند.
فرآیند آنبوردینگ
هوش مصنوعی در مدیریت منابع انسانی و فرآیند آنبوردینگ نقش مهمی ایفا میکند. آنبوردینگ یا جامعهپذیری فرآیندی است که در آن کارمند جدید با فرهنگ شرکت و وظایف خود آشنا میشود. به ویژه در سازمانهای بزرگ با نیاز زیاد به استخدام نیروهای جدید، فرآیند آنبوردینگ تکراری و خستهکننده میشود. هوش مصنوعی قابلیت بهبود این فرآیند را دارد.
این تکنولوژی میتواند به تیم منابع انسانی کمک کرده و مراحل مختلف آنبوردینگ را به شکل شخصیسازیشده، منظمتر و کارآمدتر اجرا کند. هوش مصنوعی قادر است بصورت خودکار و سیستماتیک مراحلی همچون تأیید مدارک، ارائه آموزشهای توجیهی، برنامهریزی جلسات اولیه و انجام وظایف اداری از قبیل چاپ کارت شناسایی و ارائه دسترسی به کارکنان جدید را مدیریت کند.
آموزش و تقویت مهارتها
آموزش و تقویت مهارتها، فرآیندی مهم است که هوش مصنوعی میتواند تأثیر قابل توجهی در آن داشته باشد. این تکنولوژی میتواند به کارمندان منابع انسانی کمک کند تا بر اساس نیازهای هر فرد، برنامههای آموزشی سفارشی تنظیم کنند. با بهرهگیری از هوش مصنوعی، امکان ارائه ماژولهای آموزشی متناسب با مهارتها، سطح ارشدیت و شرایط کاری هر کارمند وجود دارد.
این ابزارها میتوانند جدیدترین دورههای آموزشی را بر اساس مهارتهای فعلی و نیازهای شغلی افراد پیشنهاد دهند. همچنین، با کمک هوش مصنوعی، مدیران میتوانند از کارمندانی که دورههای آموزشی جدید را گذرانده و مهارتهای خود را ارتقا دادهاند، در پروژههای جدید استفاده کنند.
ارزیابی عملکرد کارکنان
هوش مصنوعی در مدیریت منابع انسانی میتواند با ارزیابی عملکرد کارکنان، مسائلی که باعث کاهش بازده آنها میشود را شناسایی کند. با زیر نظر گرفتن دادههای مربوط به کارکنان، ایمیلها، الگوهای رفتاری و میزان زمانی که آنها برای انجام هر یک از وظایف خود صرف میکنند، هوش مصنوعی میتواند میزان بازده هر شخص را تشخیص داده و موانع احتمالی برای افزایش بازده را شناسایی کند. این ویژگی میتواند به مدیران کمک کند به راحتی بر عملکرد تعداد زیادی از کارکنان نظارت کرده و راهحلهایی برای بهبود شرایط و افزایش بازده بیابند.
تقدیر و پاداش
اقداماتی مانند تقدیر و اختصاص پاداش نقش مهمی در بهبود مشارکت و عملکرد کارکنان دارند. کارمندانی که احساس میکنند کارفرما زحمات آنها را به رسمیت میشناسد، عملکرد بهتر و بازده بیشتری خواهند داشت. در مورد تقدیر از کارمندان و اختصاص پاداش به آنها، چند نکته حائز اهمیت است:
- این اقدامات باید به موقع انجام شوند.
- باید جامع باشند و با ارزشهای سازمان هماهنگی داشته باشند.
- باید با محیط سازمانی سازگار باشند.
هوش مصنوعی در مدیریت منابع انسانی برای انجام فرآیند تقدیر و اختصاص پاداش ابزارهای ارزشمندی ارائه میدهد. برای مثال، با کمک هوش مصنوعی میتوان عملکرد کارکنان را ارزیابی و افرادی که شایسته دریافت پاداش هستند را شناسایی کرد.
مطالب مرتبط: نقش و اهمیت مدیر منابع انسانی در سازمان ها
پاسخگویی به سوالات و رفع مشکلات کارمندان

آیا میدانستید که اعضای تیم منابع انسانی حجم زیادی از وقت خود را صرف پاسخ دادن به سوالات کارمندان میکنند؟ کارمندان جدید حین آشنایی با شرایط و قوانین یک محیط کاری جدید، ممکن است سوالات زیادی داشته باشند. کارمندان قدیمیتر هم ممکن است سوالاتی در رابطه با حقوق و مزایای خود داشته باشند. همچنین، زمانی که نظرسنجی جدیدی در سازمان برگزار میشود، سوالات متعددی درباره نحوه شرکت در آن مطرح میشود.
استفاده از یک ابزار هوش مصنوعی برای پاسخگویی به پرسشهای ساده و ابتدایی، کمک بزرگی برای تیم منابع انسانی است. یک ربات چت قدرتگرفته از هوش مصنوعی میتواند پرسشهای اساسی کارکنان را مدیریت کند. این ابزار هوش مصنوعی میتواند پیشنهادات هوشمندانهای ارائه دهد و تعداد ایمیلها و پیامهای رد و بدل شده بین منابع انسانی و کارمندان را به شدت کاهش دهد.
جهت مشاهده فرصت های شغلی مدیر منابع انسانی روی لینک مشخص شده کلیک کنید.
امور اداری
کارمندان منابع انسانی وظایف اداری مختلفی را برعهده میگیرند که خستهکننده و تکراری هستند، ولی در عین حال اهمیت بالایی دارند. در ادامه لیستی از این امور آورده شده است.
- بهروزرسانی اطلاعات کارکنان در دیتابیس داخلی
- مدیریت اسناد
- تنظیم و بهروزرسانی شرایط و قوانین سازمانی
- ثبت و نگهداری اطلاعات
- نظارت بر عملکرد سازمان در چارچوب قانون
هوش مصنوعی میتواند با توجه به ویژگیهای مختلفی که در اختیار مدیران منابع انسانی قرار میدهد، تمام یا بسیاری از این امور را انجام دهد.
تصمیمگیری
در حال حاضر نمیتوان ادعا کرد که هوش مصنوعی میتواند در حوزه تصمیمگیری تمام مسئولیتها را از دوش کارمندان و مدیران منابع انسانی بردارد. با این حال، در صورت استفاده از هوش مصنوعی در مدیریت منابع انسانی و حوزه تصمیمگیری، میتوان به اطلاعات مناسب و تجزیه و تحلیلهای کافی دست پیدا کرد که کار تصمیمگیری را برای تیم منابع انسانی آسانتر میکنند.
اجرای نظرسنجیهای مختلف، دریافت فیدبک از کارمندان، تجزیه و تحلیل دادههای مختلف مانند بازده، نرخ مشارکت، کیفیت عملکرد و حوزههای نیازمند بهبود را میتوان با کمک سامانههای هوشمند و هوش مصنوعی انجام داد. در واقع هوش مصنوعی تمام ابزارهای لازم برای تصمیمگیری را در اختیار مدیران منابع انسانی قرار میدهد.
مزایای استفاده از هوش مصنوعی در مدیریت منابع انسانی
در بخش قبلی، حوزهها و فرآیندهایی که با کمک هوش مصنوعی بهتر مدیریت میشوند را مورد بررسی قرار دادیم. در ادامه، مزایای استفاده از هوش مصنوعی را بطور خلاصه مرور میکنیم.
افزایش بهرهوری
هوش مصنوعی قابلیت خودکارسازی کارهای تکراری و زمانبر را دارد. بدین صورت، متخصصان منابع انسانی میتوانند به جای رسیدگی به این امور، روی ایجاد استراتژیهای جدید تمرکز کنند. برای مثال، هوش مصنوعی میتواند میزان بهرهوری را در فرآيند استخدام افزایش داده و مراحل غربالگری و انتخاب را سادهتر کند. با تحلیل رزومهها، الگوریتمها میتوانند بهترین و شایستهترین کارجویان را انتخاب کرده و اطلاعات مورد نیاز را در دسترس مسئولان استخدام قرار بدهند.
کاهش هزینهها
استفاده از هوش مصنوعی در مدیریت منابع انسانی میتواند باعث کاهش هزینهها شود. نرمافزارهای قدرتگرفته از هوش مصنوعی میتوانند مقادیر زیادی از دادهها و اطلاعات را تجزیه و تحلیل کرده، الگوها و روندها را شناسایی کرده و راهحلهایی مقرون به صرفه پیشنهاد کنند. برای مثال، هوش مصنوعی اطلاعاتی راجع به منابع جذب نیرو که افرادی با شایستگی بیشتر را معرفی کردهاند، در اختیار سازمان قرار میدهد. با توجه به این اطلاعات، مدیران منابع انسانی میتوانند تصمیم بگیرند که به برخی از این منابع استخدامی بودجه بیشتری اختصاص بدهند یا میزان بودجهی برخی دیگر را کم کنند.
تصمیمگیری بهتر
استفاده از هوش مصنوعی در مدیریت منابع انسانی، امکان جمعآوری و تجزیه و تحلیل دادهها را فراهم میسازد. این ویژگی به سازمانها کمک میکند تا از سوگیری و حدس و گمانهای بیپایه جلوگیری کرده و اطمینان حاصل کنند که در انتخاب نیروی جدید یا ارائه بهترین پاداش و مزایا به کارکنان، عملکرد درستی داشتهاند. به عنوان مثال، با بررسی دقیق دادههای استخدام، یک سازمان میتواند اقدامات زیر را انجام بدهد.
- تمرکز بر معیارهای هزینهای، از جمله عملکرد تبلیغات و هزینه هر استخدام، به منظور کاهش هزینههای فرآیند استخدام
- استفاده از شاخصهای عملکرد کلیدی (KPIs) مرتبط با سرعت، از جمله زمان استخدام، به منظور افزایش سرعت فرآیند استخدام
- توجه به شاخصهای کلیدی عملکرد مرتبط با کیفیت، از جمله میزان ریزش نیروهای جدید، به منظور بهبود کیفیت فرآیند جذب نیرو
برقراری عدالت
در فرآیندهایی مانند استخدام نیروهای جدید یا در نظر گرفتن ترفیع و پاداش برای کارمندان، هوش مصنوعی میتواند در برقراری عدالت و شایستهسالاری مفید باشد. برای مثال، هوش مصنوعی میتواند رزومههای افراد را بررسی کرده و اطلاعات هویتی آنها مانند نام، سن و جنسیت را پنهان کند. در چنین شرایطی، عملکرد و رزومه افراد در مرکز توجه قرار میگیرند و از هرگونه تبعیض جلوگیری میشود.
علاوه بر این، هوش مصنوعی میتواند دادههای مربوط به عملکرد کارمندان را ارزیابی کرده و تبعیضهای صورتگرفته را شناسایی کند. همچنین، این تکنولوژی میتواند پس از ارزیابی عملکرد هر کارمند، به او فیدبک بدهد.
بیشتر بخوانید: مهارتها و توانمندیهای موردنیاز مدیر منابع انسانی
نکات مهم استفاده از هوش مصنوعی در مدیریت منابع انسانی

اهمیت قابلیتها و مزایای استفاده از هوش مصنوعی در مدیریت منابع انسانی را نمیتوان انکار کرد. با این حال، پیش از سرمایهگذاری روی ابزارهای قدرتگرفته از هوش مصنوعی، توجه به نکات زیر ضروری است.
تواناییهای هوش مصنوعی محدود است
تکنولوژیهای مرتبط با هوش مصنوعی همواره در حال پیشرفت و بهبود هستند. اما هوش مصنوعی محدودیتهایی دارد و هنوز نمیتوان بطور کامل روی آن حساب کرد. مثالهای زیادی از اشتباهات هوش مصنوعی در انجام وظایف مختلف وجود دارد که نشان میدهد از آن صرفا باید به عنوان ابزار کمکی استفاده کرد و اقدامات مهم، تصمیمگیریهای حیاتی و… باید تحت نظارت مدیران منابع انسانی انجام شوند.
امنیت اطلاعات اهمیت زیادی دارد
همواره به تعداد سازمانهایی که برای سازماندهی و ذخیره اطلاعات خود از هوش مصنوعی استفاده میکنند، افزوده میشود. در چنین شرایطی، امنیت دادهها اهمیت بالایی پیدا میکند. منابع انسانی باید اطمینان حاصل کند که از اطلاعات شخصی کارمندان مانند کد ملی و شماره حساب بانکی سوءاستفاده نخواهد شد.
برای مشاهده جدیدترین آگهیهای استخدام مدیر منابع انسانی کلیک کنید.
جمعبندی
در این مطلب با جایگاه هوش مصنوعی در مدیریت منابع انسانی آگاه شدیم و نکات مهم راجع به استفاده از آن را با شما به اشتراک گذاشتیم. هوش مصنوعی حوزهای نسبتا جدید است که میتواند مزایا و کاربردهای زیادی برای منابع انسانی داشته باشد، اما اعضای این تیم باید حین اجرای تمام فرآیندها، محدودیتهای این تکنولوژی را در نظر داشته باشند و حفظ اطلاعات شخصی کارمندان و دادههای حیاتی مربوط به کسب و کار را در اولویت قرار بدهند.
منابع